دیواری پولادین به نام پدافند

فرهاد دستنبو,Farhad Dastanboo


بخش پایانی

آيا ممكن است چند تهديد به صورت همزمان اتفاق بيفتد و در اينصورت، تدبير چيست؟

بله! اما اين موارد در شمار ابتدايي ترين اصول پدافند است كه افسران و كاركنان شبكه پدافند به عنوان نخستين درس آنها را مي آموزند وتجربه مي كنند. هم با دستگاههاي شبيه سازبه روزي كه در اختيار دارند؛ هم با شبيه سازهاي راداري و شبيه سازهاي جنگ افزاري و تيراندازي اين درسها را تمرين مي كنند و مي آموزند.

بنابراين چنين نكته اي اصولاً موضوعيت و جاي نگراني ندارد.ما در بُعد آموزشي و لزوم حفظ آمادگي كاركنان، جنگ افزارها و سامانه ها ازشبيه سازهاي به روز و تمرينهاي ميداني واقعي سود مي بريم. تمرينهاي نوبه اي شش، سه ماهه و حتي در مقاطع زماني كمتر كاركنان و جنگ افزارهاي ما را براي هميشه كارآمد و سرِ پانگاه مي دارد. در پدافند، هيچگاه آموزش تعطيل نميشود و به بيان روشنتر، در پدافند هوايي، آ نچه خواسته مي شود تحصيل كمالاتي است كه بر همان اساس اگر محور را صد در نظر بگیریم ، به كمتر از آن راضي نمي شويم. ما دوراه پيش رو داريم: يا اينكه افسر و درجه دار ما آمادگي لازم را در جهت مقابله با تهديد فرا مي گيرد و يا اينكه پدافند به غير از اين شرايط راضي نميشود. همه آموزشها مبتني بر چنين نگرشي شكل مي گيرد.

گمان عده اي از مردم- با شنيدن نام پدافند- يك رشته توپ است كه تلاش مي كنند تا هواپيمايي را ساقط كنند. درحاليكه پدافند در ارزيابي كارشناسان امروزي، هنري است كه بر آن اساس دشمن اجازه تعدي را به خود نمي دهد...

توپي كه در اذهان مردم، نماد پدافند به شمار مي رود، تقريباً يكي از آخرين بخشها يا اقدامات پدافند هوايي را شكل ميدهد و اين گمان، به اعتقاد من از همين جا نشأت ميگيرد كه محصول تلاش و زحمات پدافند با ساقط كردن هواپيماي دشمن به بار مي نشيند. كشف تهديد كه نخستين مأموريت پدافند هوايي به شمار ميرود روز به روز با گسترش علم و فناوري پيچيده تر مي شود كه پدافند را برآن ميدارد كه همواره به روز و پا در ركاب نگاه دارد. ببينيد! كشف اهدافي كه با تكيه بر همين فناوري بسيار كوچك شده اند و موفق شده اند ارتفاعشان را براي فرار از ديد رادار تا كمترين سطح پايين بياورند، كار آساني نيست؛ بلكه كاربسيار هنرمندانه و بزرگي است.

در همين زمينه مي توان كتابهاي بسياري تأليف كرد. تهديدات هوايي امروز، بيشتر، غافلگيرانه، ضرب الاجلي و دفعي هستند. اين ادعا را حملات هوايي كه درچند سال اخير در كشورهاي همسايه ما اتفاق افتاده، ثابت ميكند. اين حملات مختصات ويژه اي دارند: حملاتي هستند كه عموماً در شب اتفاق مي افتند وبا گسترگي زياد، حجم بالا ، غافلگيرانه و ... همراه هستند. براي كشف چنين تهديدي با چنين ويژگيهايي ساز وكارهاي خاصي مورد نياز هست.

كاركناني مجرب، بيدار و متخصص نياز دارد كه اگرنخستين مرحله مأموريت كشف به درستي انجام نشود، همان توپ كه در اذهان مردم نماد پدافند به خود گرفته، نمي تواتند به موقع اجراي آتش كرده و تهديد را خنثي كند. روزانه در پهناي سرزمين ما ايران هواپيماهاي بسياري به پرواز در مي آيند و مأموريت تأمين امنيت پروازي اين هواپيماها از لحظه پرواز تا فرود با پدافند است. بنابراين ما ضمن اينكه به خنثي كردن تهديدها مي پردازيم، بايد امنيت پروازهايمان را هم تأمين كنيم. اينهم از همان نكاتي است كه كمتر مورد توجه و اشاره قرار گرفته است. بحث كشف در خنثي كردن تهديدها بسيار فرايند پيچيده اي است.

در داستان دستگيري سركرده گروه جندالشيطان عبدالمالك ريگي نقش پدافند بسيار مشهود و تعيين كننده بود؛ از آن جهت كه در آن ساعت از شب، زماني كه پدافند مأموريت يافت كه هواپيمايي با اين ويژگيها بايد شناسايي شده و تحت كنترل كامل فرود بيايد،به فاصله زماني اندكي هواپيماي ديگري با همان مشخصات در كريدور پروازي در حال پرواز بود. تشخيص هواپيماي اصلي، هنر پدافند بود.اينكه ميگويم ما به كمتر از صد قانع نخواهيم بود، ناظر بر اين نكته است كه اصولاً اقدامات پدافندي به گونه اي است كه نبايد ضريب خطا داشته باشد.اگر جنگنده هاي نيروي هوايي موفق به انجام مأموريتهاي مرزي و فرامرزي ميشوند، متكي به پشتيباني پدافندي بسيار مقتدري هستند كه از آنان حمايت راداري مي كند. اين يكپارچگي مثال زدني و قابل توجه است كه ممكن است به چشم مردم نيايد.

جناب سرهنگ! براي ما از مجموعه تحت امرتان منطقه پدافند هوايي تهرا ن بيشتر بگوييد.

منطقه پدافند هوايي تهران چند واحد عملياتي در اختيار دارد كه در جهت اجراي مأموريت كه چهار حوزه كشف، طبقه بندي، رهگيري واجراي آتش را در بر مي گيرد، شبانه روز درحال تلاش هستند. گروه پدافند هوايي تهران كه تحت امر همين مجموعه است، رادار كرج را اداره مي كند كه بخش عمده اي از پوشش مركزي فضاي جمهوري اسلامي ايران رابر عهده دارد.

شبكه گسترده ديده باني و جنگ افزارهاي برد بلند موشكي نظير سامانه اس 200 در اختيار اين منطقه قرار گرفته است. همچنين سامانه هاي برد متوسط در منطقه پدافند هوايي تهران تعبيه شده است.سامانه دفاعي اسكايگارد را به تعداد زياد براي پوشش حياتي منطقه تهران به كار گرفته ايم كه در صورت لزوم اقدام تاكتيكي را صورت خواهند داد. منطقه پدافند هوايي تهران، از جمله مقتدرترين پدافندهاي نُه گانه كشور است و اين افتخار را دارد كه مأموريت ويژه دفاع از حريم ولايت را به صورت اختصاصي به انجام ميرساند.

در واقع ما هم در تهران و هم در سفرهايي كه مقام معظم رهبري به اقصي نقاط كشور مي كنند، به عنوان پاسدار حريم ولايت همراه ايشان هستيم.به طور كلي مناطق نُه گانه پدافند هوايي داراي يك درجه برابر از نظر اهميت هستند؛ ليكن از آن جهت كه منطقه پدافند هوايي تهران مأموريت دفاع از حريم ولايت را برعهده دارد و از سوي ديگر در پايتخت واقع شده و مراكزحساسي هم در اين محدوده وجود دارد كه درحوزه مأموريت اين منطقه است، شايد قابل تشخيص در قياس با ديگر مناطق باشد.

به نظر مي رسد پوشش پدافندي اين منطقه بر نقاطي نظير فردو و ... با توجه به اهميتي كه دارند،از جمله ديگر مأموريتهاي راهبردي منطقه پدافند هوايي تهران باشد...را هم « بابلسر » اين منطقه، گروه پدافند هوايي تحت نظارت خود دارد كه فضاي اصلي مناطق شمالي كشور و برخي از قسمتهاي شمال شرق كشور را پوشش ميدهد.در منطقه فردو گروه حضرت معصومه (س) پدافند هوايي را در اختيار دارد كه اساساً براي پوشش دفاعي منطقه هسته اي فردو به كار گرفته شده است.

اين گروه هم تحت نظارت منطقه هوايي تهران فعاليت ميكند و در جمله افتخاراتي است كه منطقه پدافند هوايي تهران صيانت از اين مناطق حساس را به عهده دارد. همچنين بايد از گروه پدافند هوايي واكنش سريع شهيد ستاري نيز يادي كرد.اين گروه، با تجهيزات ويژه و نيروي انساني كار آزموده اي كه در اختيار دارد، براي مأموريت هاي تكميلي و بدون دفع الوقت پيش بيني شده است.

كاركنان اين گروه با تجهيزات خاصشان، علاوه برآموزشهاي ويژ هاي كه در اين زمينه مي بينند،آماده ميشوند تا در صورت نياز به موقع وارد عمل شده و در نقش يك مشت آهنين به دفع تهديد واقع شده بپردازند. حوزه عملكرد اين گروه منطقه وسيعي را در بر مي گيرد و اينكه عرض ميكنم حوزه فعاليت منطقه پدافند هوايي تهران بسيار گسترده است، ناظربر همين موضوع است.

تجهيزاتي نظير: رادارهاي دوربرد، سامانه هاي تاكتيكي و ارتباطي فرمانده كنترل، سامانه هاي دفاعي توپخانه اي چالاك و... در اختيار گروه واكنش سريع قرار دارد تا اين گروه جامع تمام مأموريت هايي باشد كه براي منطقه پدافند هوايي تهران پيش بيني شده است. نوعي استقلال عمل به اين گروه تفويض شده تا در موقع ضرورت بدون دفع الوقت واردعمل شود.

برگرفته از مقاله "دیواری پولادین به نام پدافند" مجله صف - انتشارات ارتش جمهوری اسلامی ایران

فرهاد دستنبو,Farhad Dastanboo



دانلود متن

Word    PDF