دیواری پولادین به نام پدافند

فرهاد دستنبو,Farhad Dastanboo


بخش اول

شايد بي راه نباشد اگر گفته شود، اهميت پدافند به نسبت آفند در جنگها عموماً مغفول واقع شده است؛ در حاليكه به اعتقاد كارشناسان نظامي، اين پدافند است كه از محصول آفند حمايت و حراست ميكند و به بيان ديگر، يك پدافند قدرتمند، امكان يك آفند موفقيت آميز را از دشمن سلب ميكند. اين واقعيت، زماني بيشتر به چشم مي آيد كه به بازخواني تاريخ دفاع مقدس بپردازيم.

مفهوم پدافند، هنگامي كه روي سخن درباره حراست از مرزهاي آسماني كشور باشد، به آغوشي ديگر مي غلتد. در روزگار جنگ، پدافند از آسمان كشور در شرايطي شكل ميگرفت كه ايران زير فشار شديدترين تحريمها قرار داشت و با اين حال، رزمندگاني كه در اين واحدها خدمت ميكردند، با مايه گذاشتن از جانشان، اجازه ندادند تا دشمن به اهدافش در جنگ دست پيدا كند. يك نمونه با ارزش، داستان حماسه گونه اي است که در سایت سوباشی اتفاق افتاد. سوباشي، يك واژه آذري و به مفهوم سرِآب و سرچشمه است.

اگر بخواهيم همه آنچه را كه در اين حماسه گذشت، در يك جمله بيان كنيم، بايد اينگونه بگوييم كه در تجاوزي آشكار، منافقان بر آن بودند كه اين سايت را نابود كنند و در حمله اي هوايي قصدشان را به كار بستند. خدمه سايت با آگاهي از چنين قصدي- همگي- آنجا ماندند و به دفاع سرزمينشان پرداختند و شهد شهادت نوشيدند. نام فرمانده شهيد اين سايت هنوز هم بر سر زبانهاست: شهيد فرهاد دستنبو.

پدافند امروز، بنابر صلاحديد مسئولان و نظر به اهميت زايد الوصفي كه داشته و دارد، تحت امر يك قرارگاه مستقل فعاليت ميكند. چنانكه در گفت وگوهاي گوناگون با كارشناسان، اين امر بنا بر مطالعات كارشناسي شده اي صورت گرفت كه نشان ميداد جدا كردن اين يگان از نيروي هوايي، تا چه اندازه ميتواند نيروهاي مسلح را به اهدافي كه برايش تعيين شده است، نزديكتر سازد. در اين شماره با شماري از مسؤلان در اين نيرو به گفت وگو نشسته ايم كه مطالعه اين گزارشها و گفت و گوها را براي شما دوستان عزيز خالي از فايده نمي دانيم.

جناب سرهنگ! سلام و خسته نباشيد. حوزه مأموريت منطقه پدافند هوايي تهران- با توجه به استقلال پدافند از نيروي هوايي- شامل چه مواردي ميشود؟ آيا تغييراتي بر آن مترتب بوده است؟

منطقه پدافند هوايي تهران در يك ارزيابي كلي، مسؤليت انجام بخشي از مأموريت قرارگاه پدافند خاتم الانبيا را بر عهده دارد. پس از انتزاع پدافند از نيروي هوايي كه ضرورتي انكار ناپذير بود، به جهت انجام بهتر مأموريت، اينگونه تدبير شد كه مناطق پدافند هوايي در يك تقسيم بندي نُه گانه شكل بگيرند. اصولاً پدافند مبتني برنظامی « شبكه محور » است و از این رو در تقسيم بندي تفاوتهايي با ساير نيروها دارد.

يكي از مناطق عمده، بزرگ و با گستردگي قابل توجه، از نظر تجهيزات و منطقه تحت مسؤليت، منطقه پدافند هوايي تهران است. اين منطقه، بخش وسيعي از مرزهاي آسماني كشورمان را پوشش ميدهد و به تعبيري بايد بگويم پوشش هوايي كه در مأموريت اين منطقه لحاظ شده است، شامل استانهاي شمالي، مركزي و بخشي از غرب ميشود. براي آنكه اهميت منطقه پدافند هوايي تهران بيشتر آشكار شود، به مقدمه اي كوتاه اشاره ميكنم.

در قرآن نیز موضوع دفاع به صراحت بیان شده است؛ از جمله در آيه 190 سوره بقره فرموده است: و قاتلوا في سبيل الذين يقاتلونكم و لا تهتدوا ان الله لا يحب المهتدين. اصولاً رهنامه (دكترين) نظام جمهوري اسلامي ايران هم مبتني بر همين آيات است كه بر آن اساس ارتقاي توان بازدارندگي و نمايش اقتدار نظام دفاعي جمهوري اسلامي ايران از جمله مفاهيم مورد تأكيد مسؤلان ما است. پدافند هوايي هم بخشي از اين قدرت بازدارندگي است و جزيي از پايه هاي مستحكم صيانت از مرزهاي كشورمان را بر عهده دارد.

اين مأموريت در حوزه دفاع هوايي و مراقبت از فضاي كشورمان پيگيري و اجرا ميشود. به اختصار عرض كنم كه چهار حوزه كشف، طبقه بندي، رهگيري و درگیری با اهدافی که تهدید تشخيص داده می شوند ، بر عهده پدافند است. به عنوان نمونه در بخش كشف كه نخستين بخش از مأموريت اصولي پدافند است، ما شبكه راداري توانمند، انعطاف پذير و يكپارچه اي را گسترده و در اختيار داريم.

بر اين اساس همه فضاي جمهوري اسلامي ايران و به ويژه مرزهاي هوايي مان تحت پوشش شبكه راداري پدافند قرار دارد. در كنار اين تجهيزات از شبكه گسترده ديده باني بصري و رادارهاي پرنده هم استفاده ميشود. شبكه يكپارچه راداري هوايي به مثابه سلسله اعصاب يك كشور است؛ از آن جهت كه در كوتاه ترين زمان، تهديدها را شناسايي و مخابره ميكند تا متناسب با نوع تهديد با آن مقابله و برخورد شود.

زياد از موضوع پرسش شما دور نيفتيم كه سخن بر سرِ وظايف اصولي منطقه پدافند هوايي تهران بود. اين منطقه - چنانكه از اين پيش هم عرض كردم- بخشي از اين نظام يكپارچه است كه تأمين امنيت بخشي از فضاي جمهوري اسلامي ايران را بر عهده دارد و مناطق تحت پوشش اين منطقه را پيش از اين بر شمردم.



دانلود متن

Word    PDF